fbpx

Blog

6 LOẠI DẦU NỀN THÔNG DỤNG VÀ TẤT CẢ THÔNG TIN BẠN CẦN BIẾT VỀ CHÚNG

Dầu nền là thành phần dưỡng da tuyệt vời đã được dùng từ hàng ngàn năm trước và đến nay vẫn giữ nguyên giá trị. Trong bài viết này Vitabox sẽ giới thiệu với bạn về 6 loại dầu nền phổ biến nhất, cùng với đó là những hướng dẫn hữu ích để bạn có thể dùng chúng trong chăm sóc da hàng ngày.

Phân biệt dầu nền và tinh dầu

Khi mới bước chân vào lĩnh vực dầu dưỡng, chắc hẳn ai cũng sẽ bối rối trước các thuật ngữ như “dầu”, “dầu nền”, “tinh dầu”, dầu dẫn”. Hôm nay Vitabox sẽ giúp bạn phân biệt chính xác các thuật ngữ trên.

Dầu nền hay còn gọi là “dầu dẫn” xuất phát từ thuật ngữ tiếng Anh là carrier oil/fixed oil, là từ chung để gọi các loại dầu có thành phần chính là chất béo. Như dầu Hướng Dương, dầu Oliu, Rosehip, Argan… Hãy nghĩ về dầu Oliu như một ví dụ điển hình về dầu nền. Chúng được sản xuất bằng cách ép hạt hoặc quả. Dầu nền thường trơn, không bay hơi, có mùi nhẹ. 

Trong khi đó, Tinh dầu là chất dễ bay hơi, được sản xuất bằng phương pháp chưng cất hơi nước các loại thảo mộc. Tùy từng loại thảo mộc mà tinh dầu có thể tập trung ở hoa, quả, lá, rễ, vỏ cây, nhựa.. Tinh dầu thường lỏng, rất thơm, và mùi thơm đặc trưng riêng của từng thảo mộc. Ví dụ tinh dầu Hương Thảo (Rosemary) được chưng cất hơi nước từ lá cây Rosemary. Hay tinh dầu Quế (Cinnamon Cassia) được chưng cất hơi nước vỏ của cây Quế. Cũng cần nói thêm là không phải cái gì thơm cũng có thể tạo ra tinh dầu. Ví dụ sẽ không có tinh dầu Đào, tinh dầu Việt Quất tự nhiên – những thứ này hoàn toàn là sản phẩm của ngành hương liệu tổng hợp.

Đến đây thì chúng ta hiểu vì sao không nên gọi là “tinh dầu Jojoba” rồi nhé. Vì Jojoba là dầu nền, nên sẽ được gọi là “dầu Jojoba” thôi. Tương tự vậy là dầu Argan, dầu Rosehip…

Việc phân biệt rõ giữa tinh dầu và dầu nền rất quan trọng vì: tuy cả 2 đều dùng để dưỡng da, nhưng “tinh dầu” rất mạnh và có thể kích ứng khi dùng nguyên chất lên da. Vì vậy cần phải pha loãng tinh dầu rất nhiều lần trước khi dùng trên da. Trong khi đó các loại “dầu nền” thường có thể dùng trực tiếp lên da mà không cần pha loãng. Vì vậy 2 loại “dầu” này có cách dùng rất khác nhau và không nên nhầm lẫn.

pPhân biệt dầu nền và tinh dầu Dầu nền có thành phần chính là chất béo

Vì sao dầu nền lại dùng để dưỡng da?

Đặc điểm quan trọng của dầu nền là khả năng dưỡng ẩm. Vì chất béo rất khó bay hơi, nên khi thoa dầu nền lên da sẽ tạo thành lớp màng ngăn không cho nước trong da thất thoát ra ngoài. Vì vậy dầu nền là thành phần không thể thiếu trong các sản phẩm dưỡng ẩm như dầu dưỡng, kem dưỡng, lotion… 

Khả năng truyền dẫn của dầu nền rất tốt. Trên da con người có một lớp nhờn tự nhiên (còn gọi là sebum). Nhờ sự tương đồng về chất dầu, nên dầu nền có thể dễ dàng thấm qua lớp sebum để đi vào sâu bên trong da. Đây là lý do mà dầu nền thường được dùng như một chất “dẫn”, giúp đưa các dưỡng chất (tinh dầu, vitamin, chiết xuất thảo mộc…) thấm sâu vào da.

Trong dầu nền không chỉ chứa chất béo, mà còn có nhiều dưỡng chất quan trọng cho da. Có thể kể đến như: các axit béo thiết yếu – Omega 3, Omega 6, vitamin (A, D, E…), khoáng chất và chất chống oxy hóa (Polyphenols, Phenolic, Carotenoids…) 

Tùy từng loại dầu nền mà thành phần, tỷ lệ dưỡng chất sẽ khác nhau. Vì vậy, mỗi loại dầu lại phù hợp với những vấn đề về da khác nhau. Ví dụ như dầu Hạt Nho phù hợp với da nhờn. Dầu Avocado có độ dưỡng cao hợp với da khô, dầu Argan hợp với mọi loại da nhờ khả năng thấm tốt và tỷ lệ chất béo cân bằng.

Trong phần tiếp theo vitabox sẽ giới thiệu chi tiết về 6 loại dầu thông dụng nhất.

6 loại dầu nền phổ biến hiện nay và công dụng của từng loại

Jojoba Oil (Dầu Jojoba)

Dầu Jojoba được ép từ hạt của cây Jojoba, một cây bụi có khả năng sinh trưởng trên sa mạc khô cằn, nơi ít có loài cây nào sống được. Chính vì vậy, dầu Jojoba có khả năng dưỡng ẩm đặc biệt. Jojoba cũng là loại dầu duy nhất có thành phần giống với chất nhờn tự nhiên của da. Vì vậy nó được da tiếp nhận dễ dàng, thấm hoàn toàn vào da và không bết rít.

Ngày nay, Jojoba là loại dầu cao cấp được dùng trong các sản phẩm chăm sóc da và tóc. Nó phù hợp với mọi loại da và ít gây kích ứng (với điều kiện sản xuất tốt)

Dầu Jojoba chất lượng là loại được chứng nhận hữu cơ, sản xuất bằng phương pháp ép lạnh. 

Dạng nguyên bản nhất của dầu Jojoba là “Jojoba Golden” nghĩa là dầu vẫn giữ nguyên màu vàng đậm (golden) và mùi hương đặc trưng (mùi kiểu hạt khô, fresh, hơi fruity và ít ngậy). Sau đó, tùy theo nhu cầu sử dụng mà nhà sản xuất có thể làm ra loại dầu Jojoba khử mùi (Deodorized) và/hoặc khử màu (clear). Vitabox ưu tiên dùng dầu Jojoba Golden để giữ nguyên bản chất tự nhiên nhất của Jojoba.

Như đã nói ở trên, Jojoba có thành phần tương đồng với chất nhờn tự nhiên của da, nên nó phù hợp với mọi loại da, thấm tốt và không gây bí lỗ chân lông. Điều này đặc biệt ý nghĩa với type da nhờn – vốn khá kén dầu. Không những thế nó cũng có khả năng dưỡng ẩm tốt nên hợp với cả da khô. 

 

Jojoba có thành phần tương đồng với chất nhờn tự nhiên của da Jojoba oil có thành phần tương đồng với chất nhờn tự nhiên của da (Nguồn: Africa images)

Grapeseed Oil (Dầu Hạt Nho)

Dầu Hạt Nho được ép từ hạt của quả nho, trước đây thường được xem là phụ phẩm của quá trình sản xuất rượu vang. Ngày nay, dầu hạt nho ngày càng được ưa chuộng trong ngành mỹ phẩm, và người ta ngày càng chú trong vào các phương pháp sản xuất để tạo ra loại dầu nho chất lượng, phù hợp cho những mục đích chăm sóc da hơn. 

Vì hạt nho khá nhỏ và cứng, việc ép dầu Hạt Nho không hề dễ dàng. Thêm vào đó, dầu Hạt Nho có thành phần chính là chất béo Linoleic – là loại chất béo không no dễ bị oxi hóa khiến cho dầu nhanh bị “thiu”. Tất cả những điều này khiến cho dầu hạt nho “ép lạnh, không tinh chế” trở nên khá hiếm và đắt.

Dạng phổ biến hơn của dầu Hạt Nho là loại ép lạnh và đã tinh chế. Trường hợp này sự tinh chế giúp dầu đạt độ ổn định cần thiết và có thể sử dụng hiệu quả. (Để hiểu rõ hơn về chủ đề tinh chế dầu, mời bạn đọc thêm bài viết của Vitabox Tinh chế hay không tinh chế).

Ngay cả khi ở dạng chưa tinh chế (unrefined), dầu nho cũng có màu và mùi rất nhẹ: màu vàng nhạt và mùi béo nhẹ, fresh. Sau khi tinh chế dầu Hạt Nho có màu rất nhạt (gần như không màu) và không mùi.

Dầu Hạt Nho nổi tiếng phù hợp với làn da nhờn/mụn. Lý do thứ nhất là vì nó rất nhẹ và thấm nhanh. Đây là một trong những loại dầu nhẹ và thấm nhanh nhất mình từng biết. Lý do thứ 2 quan trọng hơn là nhờ thành phần chất béo đặc biệt của dầu hạt nho, với tỷ lệ Linoleic cao. Nhờ vậy dầu Hạt Nho có khả năng cân bằng thành phần sebum của da, từ đó giúp da kiểm soát tiết nhờn tốt hơn. Ngoài ra dầu Hạt Nho còn được cho là có khả năng thu nhỏ chân lông, sáng da… tuy nhiên các tác dụng này vẫn cần nghiên cứu thêm. Mặc dù vậy, vẫn quá đủ để kết luận dầu Hạt Nho là lựa chọn đầu tiên cho làn da nhờn/mụn, hỗn hợp thiên dầu… 

Grapeseed Oil (Dầu Hạt Nho)Dầu Hạt Nho nổi tiếng phù hợp với làn da nhờn/mụn (Nguồn: Oksana Ermak – Getty Images)

Sweet Almond Oil (Dầu Hạnh Nhân) 

Tên gọi đầy đủ của nó là dầu “Hạnh Nhân ngọt”, để phân biệt với loại hạt hạnh nhân khác là Bitter Almond (Hạnh Nhân đắng). Tuy nhiên vì không ai sản xuất và dùng dầu Bitter Almond (có chứa độc tố), nên khi nói đến “dầu Hạnh Nhân” thì ta đều hiểu đó là loại Hạnh Nhân Ngọt – Sweet Almond.

Dầu Hạnh Nhân là một trong những loại dầu nền đa dụng nhất và được dùng từ hàng ngàn năm trước. Nó phổ biến, lành tính, không kén da, độ trơn và dưỡng ẩm vừa phải. Dầu hạnh nhân được dùng trong các sản phẩm dưỡng da mặt & body, dầu massage, dưỡng tóc… Đây là loại dầu cơ bản thích hợp làm “nền” cho các loại dầu cao cấp khác và tinh dầu. Bạn có thể kết hợp Almond với các loại dầu nền cao cấp hơn như Rosehip, hạt Xương Rồng, hạt Lựu… để có hỗn hợp dầu dưỡng da hiệu quả hơn.

Dầu Hạnh Nhân có thành phần axit béo Oleic cao, tương tự dầu Olive. Vì vậy nó có khả năng dưỡng ẩm khá tốt. Độ trơn và độ thấm của dầu Almond ở mức trung bình, nhưng vẫn thấm hết vào da và ít gây bí chân lông. Vì vậy, tuy có thể dùng mọi loại da nhưng dầu Almond hợp nhất với da thường và da khô. Khi dùng cho làn da nhờn thì nên kết hợp Almond với các loại dầu nhẹ khác để cải thiện tốc độ thấm và cảm giác dùng trên da. Dầu hiếm khi kích ứng, chỉ có một lưu ý nhỏ với những người dị ứng hạt (Nut-Allergen), trường hợp này cũng ít gặp với người Việt. 

Sweet Almond Oil (Dầu Hạnh Nhân)Dầu Hạnh Nhân có độ thấm trung bình và phù hợp nhất với da thường và da khô (Nguồn: Oksana Ermak – Getty Images)

Argan Oil (Dầu Argan)

Argan là loại dầu rất ấn tượng cả về hiệu quả và sự linh hoạt. Dầu Argan được ưa chuộng bởi nhiều ngôi sao trên thế giới và là thành phần phổ biến trong các loại mỹ phẩm cao cấp.

Không phải ngẫu nhiên dầu Argan được ưa chuộng trong suốt nhiều năm qua. Ít có loại dầu nào lại có thành phần chất béo đa dạng, cân bằng, cùng nhiều loại vitamin và chất chống oxy hóa như Argan. 

Được xem là vàng lỏng Ma-rốc, dầu Argan được ép từ hạt của cây Argan, vốn là cây bản địa ở vùng Tây-Nam của Ma-rốc. Cây Argan thường sinh trưởng tự nhiên ở vùng đất khô cằn. Khi quả khô và rụng xuống đất, những người phụ nữ sẽ thu nhặt về và tiến hành các bước sản xuất dầu. Ngành công nghiệp sản xuất dầu Argan là ngành dùng nhiều lao động nữ ở địa phương. Vì vậy các chương trình hỗ trợ nữ giới đã được thực hiện thông qua việc phối hợp với hội phụ nữ đia phương để tổ chức sản xuất và bao tiêu dầu Argan. Ngày nay việc ép dầu đã được hiện đại hóa, nhưng công đoạn thu nhặt quả Argan vẫn cần thực hiện thủ công. Điều này góp phần vào mức giá cao của dầu Argan. 

Dầu Argan có tỷ lệ cân bằng giữa 2 nhóm axit béo Oleic và Linoleic. Vì vậy nó có chất dầu khá lý tưởng cho mọi loại da, thấm tốt và không bí lỗ chân lông. Dầu Argan chứa nhiều vitamin E và các chất chống oxy hóa như Caffeic acid, Vanillic acid, Ferulic acid, Resorcinol and Catechin1 nên có thể được dùng nguyên chất như một bước dưỡng da khá hoàn chỉnh. Argan cũng là thành phần thường thấy trong các sản phẩm dưỡng da chống lão hóa khi kết hợp với các loại dầu cao cấp khác.

Một ưu điểm lớn nữa của Argan là khả năng dưỡng tóc. Các chất béo và Vitamin E trong Argan rất thích hợp để dưỡng tóc từ gốc đến ngọn. Dầu Argan tạo thành một lớp màng bao quanh sợi tóc, cung cấp dưỡng chất và bảo vệ tóc khỏi những hư tổn từ môi trường. Vì vậy dầu Argan rất lý tưởng để chăm sóc cho tóc uốn, nhuộm, giúp tóc óng mượt, giữ màu và giữ nếp tốt hơn.

Loại dầu Argan tốt là loại hữu cơ, được ép lạnh. Tuy nhiên vì sự nổi tiếng và mức giá cao, người ta cũng thường tìm nhiều cách để tăng sản lượng dầu Argan. Điều này dẫn đến có nhiều loại Argan chất lượng khác nhau trên thị trường (đều được quảng cáo là hữu cơ và ép lạnh). Uy tín của nhà cung cấp dầu là tiêu chí khả thi nhất để mua được loại dầu chất lượng.

Dầu Argan có khả năng thấm tốt, nhưng tốc độ thấm không quá nhanh. Vì vậy nếu lần đầu làm quen với dầu dưỡng bạn nên bắt đầu bằng một lượng dầu nhỏ. Một cách khác là pha dầu Argan chung với các loại dầu thấm nhanh khác như fractionated Coconut oil hoặc Grapeseed oil.

Argan Oil (Dầu Argan)Dầu Argan được xem là vàng lỏng Ma-rốc (Nguồn: Candy_Vandy – Getty Images)

Castor Oil (Dầu Thầu Dầu)

Dầu Thầu Dầu là một loại dầu cổ xưa, được con người dùng từ khoảng 4,000 năm trước. Nó được mệnh danh là “bàn tay của Christ (Palma Christi)” vì đặc tính chữa lành bất ngờ. Tại Ấn Độ, người ta dùng nó trong nhiều mục đích khác nhau trong dưỡng da, tóc, móng đến chữa bệnh, tăng sức đề kháng, thải độc… Cũng cần lưu ý là Castor oil có chứa chất Ricin – một loại chất độc khi tiêu hóa, vì vậy chỉ nên dùng dầu Castor ngoài da và không được uống trong mọi trường hợp.

Dầu Thầu Dầu có thành phần chất béo Ricinoleic chiếm đến 90% khối lượng. Đây là một loại chất béo đặc biệt gần như chỉ có ở dầu Thầu Dầu, làm cho chất dầu rất đặc. Nhưng nó cũng có khả năng thấm tốt và không gây bết rít da. Dầu Castor cũng được cho là có khả năng se chân lông (Astringent)giảm mụn, cùng nhiều tác dụng khác đang được nghiên cứu như làm lành vết thương, mờ sẹo…

Castor oil khi chưa tinh chế có mùi hăng rất đặc trưng và màu vàng nhạt. Vì mùi hăng và chất dầu đặc, dầu Castor thường được kết hợp với các loại dầu khác trong một blend dầu, đem lại khả năng dưỡng ẩm sâu, làm lành mụn, mờ sẹo. Loại Castor chưa tinh chế cũng được cho là rất tốt cho việc dưỡng tóc. Trong khi đó, loại Castor trải qua quá trình tinh chế một phần (partially refined) sẽ có mùi hăng nhẹ hơn và chất dầu lỏng và sáng màu hơn một chút (tuy nhiên nó vẫn rất đặc và hăng so với dầu nền thông thường). Đây là loại dầu Castor “dịu” hơn và phù hợp với các mục đích chăm sóc da mặt, dưỡng mi…

Castor Oil (Dầu Thầu Dầu)Dầu Thầu Dầu là một loại dầu cổ xưa, được con người dùng từ khoảng 4,000 năm trước (Nguồn: alexander ruiz – Getty Images)

Avocado Oil (Dầu Quả Bơ)

Dầu Quả Bơ là loại dầu nền hiếm hoi được ép từ thịt quả chứ không phải từ hạt như những loại dầu nền khác. Bơ là một trái cây đặc biệt mà trong thịt quả của nó chứa hàm lượng chất béo rất cao, được xem là một loại superfruit và có vai trò quan trọng trong các chế độ dinh dưỡng lành mạnh. Vì vậy không ngạc nhiên khi dầu quả bơ cũng là một trong những loại dầu dưỡng da rất được ưa chuộng.

Dầu quả bơ có độ trơn ấn tượng nhờ chứa lượng đáng kể Lecithin và Phytosterols2 (có đặc tính tương tự mỡ lông cừu – Lanolin). Vì vậy dầu Bơ là thành phần rất tích cực trong những blend dầu massage, son dưỡng, dầu dưỡng body, đem lại cảm giác dùng trên da thoải mái. Dầu Bơ cũng là loại dầu được khuyến nghị cho da khô nhờ khả năng dưỡng ẩm rất tốt của nó. Nó còn thấm hoàn toàn vào da và không để lại cảm giác bết rít trên da.

Một điểm đặc biệt nữa của dầu Bơ là nó có hàm lượng chất không xà phòng hóa (Unsaponifiable fraction) đặc biệt cao, 4 – 9%. Chất không xà phòng hóa hiểu nôm na là chất không phải chất béo, thường có những đặc tính quý với sức khỏe và da như chống oxy hóa, kháng viêm…. Những chất không xà phòng hóa của dầu bơ bao gồm: Tocopherols, Polyphenols và Phytosterols. Phần lớn các đặc tính của dầu Bơ như làm mềm da, kháng khuẩn, mờ nếp nhăn, làm lành đều đến từ các chất không xà phòng hóa này.

Với hàm lượng chất phức tạp như vậy, cũng không có gì lạ khi dầu Bơ có quy trình sản xuất rất tỉ mỉ và đa dạng3. Loại dầu Bơ tốt là loại hữu cơ và ép lạnh. Sau đó dầu có thể chia ra 2 loại: chưa tinh chế: có mùi thơm béo đặc trưng của bơ tươi, màu vàng-xanh lục đậm đẹp mắt. Đây có thể nói là loại dầu Bơ chứa hàm lượng dưỡng chất cao nhất có thể thu hoạch được. Cũng dễ hiểu khi loại dầu này có giá không hề thấp và khá khó tìm trên thị trường.

Avocado Oil (Dầu Quả Bơ) Dầu Quả Bơ là loại dầu nền hiếm hoi được ép từ thịt quả

So sánh tính chất của 6 loại dầu nền phổ biến

6 loại dầu kể trên (nếu có chất lượng tốt) đều có độ thấm cao, thấm hoàn toàn vào da và không để lại cảm giác bết, rít. Tuy nhiên trong thực tế, độ thấm của dầu sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác: chất lượng của dầu, lượng dầu thoa lên da, tình trạng và đặc điểm của da.

Độ nhẹ liên quan đến cảm giác dùng trên da. Dầu nhẹ thường tạo lớp rất mỏng trên da, giúp bạn cảm thấy “nhẹ da” và ít làm bóng da. Ngược lại, một số loại dầu khá đặc và tạo cảm giác “nặng mặt” khi thoa lên da, và khá bóng.

Tốc độ thấm là khoảng thời gian đo được từ lúc thoa dầu đến lúc dầu hầu như thấm hết vào da. Trong thực tế thì Độ nhẹ và Tốc độ thấm thường tương đồng với nhau, nghĩa là dầu nhẹ thì thấm nhanh và ngược lại. Tuy nhiên cũng có một số trường hợp dầu nhẹ nhưng lại thấm chậm ví dụ như: Squalane. Vì vậy chúng ta cũng cần phân biệt một chút về 2 khái niệm trên.

Mùi hương và màu sắc của từng loại dầu được mô tả ở đây thuộc về dầu chưa tinh chế (unrefined). Dầu đã qua tinh chế thường có màu vàng nhàn nhạt như nhau. Để hiểu thêm về chủ để dầu tinh chế, mời bạn đọc thêm bài viết của Vitabox: Tinh chế hay không tinh chế.

Độ thấm

Loại da phù hợp

Độ nhẹ & tốc độ thấm (với thang điểm 1 là thấm nhanh nhất, và 6 là thấm chậm nhất)

Mùi hương của dầu unrefined

Màu của dầu unrefined (*)

Jojoba Oil

Thấm hết vào da

Hợp với mọi loại da. Đặc biệt hữu ích cho da nhờn

3

Mùi hạt đặc trưng, ít béo

Vàng golden đậm

Grapeseed Oil

Thấm hết vào da

Hợp với mọi loại da. Đặc biệt hữu ích cho da nhờn

1 (nhẹ & thấm nhanh nhất)

Mùi béo nhẹ và fresh

Vàng nhạt ánh xanh lục sáng

Almond Oil

Thấm hết vào da

Da thường, da khô

4

Mùi hạt béo hơi creamy

Vàng nhạt

Argan Oil

Thấm hết vào da

Hợp với mọi loại da. Đặc biệt hữu ích cho da khô, da lão hóa

5

Béo nhẹ, Hơi nutty, fruity, fresh

Vàng golden

Castor Oil

Thấm hết vào da

Hợp với mọi loại da.

6 (chất dầu đặc nên thấm chậm. tuy nhiên vẫn sẽ thấm hết vào da)

Mùi hăng đặc trưng, hơi woody, đắng

Vàng nhạt

Avocado Oil

Thấm hết vào da

Da thường, da khô, da lão hóa

2

Béo, hơi creamy, thoảng mùi quả bơ tươi

Xanh lục sẫm ánh vàng.

Làm thế nào để chọn được đúng loại dầu nền mà bạn cần? 3 tiêu chí quan trọng của một dầu dưỡng tốt

Có thể bạn đã hiểu về đặc tính của từng loại dầu, nhưng vẫn cảm thấy bối rối trước câu hỏi “làm thế nào để chọn được loại dầu dưỡng hợp với mình?” Vitabox đã có bài hướng dẫn cách chọn dầu rất chi tiết mà bạn có thể xem tại: Cách chọn dầu dưỡng hợp với da. Trong bài viết này, mình sẽ cung cấp cho bạn 3 tiêu chí quan trọng nhất để chọn dầu dưỡng da

Khi đánh giá một sản phẩm dầu dưỡng qua lăng kính của 3 tiêu chí này, bạn sẽ có cái nhìn tổng thể về chất lượng và đặc điểm của dầu. Bạn cũng sẽ thấy rằng: phần lớn các dầu đáp ứng 3 tiêu chí này đều có thể dùng được trên da mà không quá phân biệt về type da hay mức độ nhạy cảm của da. Bây giờ chúng ta sẽ tìm hiểu 3 tiêu chí quan trọng này nhé.

Không kích ứng

Có thể bạn nghĩ “điều này quá hiển nhiên rồi”. Nhưng khi tìm hiểu thông tin về “dưỡng da bằng dầu” ở trên mạng, bạn có thể lạc vào một rừng các thông tin thật / giả. Một trong những hiểu lầm tai hại nhất là lầm tưởng về kích ứng. Đó là lý do mình cần nhấn mạnh phần này.

Không biết bắt nguồn từ đâu, nhiều người (kể cả KOL, beauty guru..) cho rằng: thời gian đầu dùng dầu bạn có thể gặp hiện tượng gọi là “breakout” hoặc “đẩy mụn”, “thải độc”… kéo dài ~ 2 – 3 tuần, và họ cho rằng sau giai đoạn “thức thách” này, da sẽ ổn lại. Cũng có người giải thích là da đang “thải ra” những “hóa chất độc hại” của mỹ phẩm. Các lý luận nghe ra rất trực quan và hợp lý đến nỗi nhiều người cho nó là đúng (kể cả mình 5 năm trước).

Tuy nhiên, việc chăm da không giống như thầy trò Đường tăng đi thỉnh kinh, và da không cần phải vượt qua kiếp nạn nào để khỏe đẹp hơn. Mỹ từ “đẩy mụn” thực chất là mụn sinh ra khi dùng sản phẩm không phù hợp. Thử nghĩ xem, da đang yên đang lành thì dưới da làm gì có mụn mà “đẩy” lên?! Mặt khác, đến giờ mình cũng chưa thấy tài liệu uy tín nào nói về tác dụng “thải độc” của dầu khi thoa lên da. 

Lối suy nghĩ trên nguy hiểm ở chỗ, khi da phát ra tính hiệu không ổn, thay vì phải dừng lại và chăm sóc cho nó, chúng ta lại tiếp tục nhồi cho nó kích ứng thêm. Hậu quả là mụn lên như hoa, viêm nặng và để lại sẹo.

Thế nên, nếu trong thời gian làm quen với một dầu dưỡng nào đó, mà da có bất kỳ khó chịu gì (mẩn đỏ, mụn…), hãy nghĩ ngay đến nguyên nhân kích ứng. Bạn cần dừng ngay việc dùng loại dầu đó lại, và chăm sóc da theo các lời khuyên của Vitabox trong bài “Làm gì khi da bị kích ứng mỹ phẩm”. Ngay cả những khó chịu nhỏ thoáng qua như da hơi căng, châm chích… cũng cần được theo dõi và tìm hiểu cặn kẽ.

Cũng không loại trừ khả năng da bị kích ứng mang tính “thời điểm”. Ví dụ khi bạn thức khuya, ăn nhiều sầu riêng hoặc thay đổi nội tiết, da bị stress sẵn rồi nên khi dùng dầu dưỡng lên thì nó tức nước vỡ bờ luôn. Nhưng dù lý do là gì, cũng đều dẫn đến một hành động là dừng việc dùng loại dầu đó lại để da ổn định và hồi phục! Sau khi da đã bình thường trở lại, bạn có thể quay lại dùng thử sản phẩm đó một lần nữa để có kết luận chắc chắn hơn.

Vitabox cũng có một hướng dẫn “dùng thử dầu” rất đơn giản và hiệu quả. Mời bạn tìm hiểu thêm về cách dùng thử để da làm quen với dầu trong bài viết sau: Dùng Thử Mỹ Phẩm Để Tránh Bị Kích Ứng: Làm Thế Nào Cho Đúng?

Không kích ứng là 1 trong 3 tiêu chí của một dầu dưỡng tốt Không kích ứng là 1 trong 3 tiêu chí của một dầu dưỡng tốt (Nguồn: doucefleur – doucefleur’s Images)

Nguồn gốc của dầu đóng vai trò quyết định

Hầu hết trường hợp kích ứng là do chất lượng dầu không đảm bảo.

Giá của loại dầu tốt có thể cao hơn vài lần so với loại không tốt. Vì sao có sự chênh lệch giá quá lớn như vậy? Điều này đến từ tất cả các khâu sản xuất dầu, từ trồng trọt, thu hoạch, ép dầu, tinh chế và bảo quản.

Để tối đa hóa sản lượng, người ta có thể thúc ép cây trồng, thu hoạch thiếu chọn lọc, dùng hóa chất, nhiệt độ cao trong quá trình ép dầu, tinh chế dầu bằng những phương pháp không an toàn… Kết quả là dầu thu được có chất lượng không cao và thường lẫn tồn dư hóa chất. Rõ ràng đây không phải là dầu phù hợp với việc dùng trên da, nhất là vùng da nhạy cảm như da mặt. Mặt khác, đôi khi dầu giá cao, được chứng nhận hữu cơ cũng không đồng nghĩa với chất lượng tốt và an toàn cho da. 

Vì vậy việc tìm một thương hiệu uy tín là cực kỳ quan trọng. Dấu hiệu để nhận biết một thương hiệu uy tín là luôn cung cấp cho bạn nhiều thông tin về xuất xứ, phương pháp sản xuất, đặc điểm.. của từng loại dầu họ có. Tại Vitabox, khách hàng thậm chí còn biết được cả tên, địa chỉ của nhà cung cấp nguyên liệu.

Ép lạnh, tinh chế, hữu cơ?

Sau khi đã chọn được nhà cung cấp uy tín, bạn có thể quan tâm nhiều hơn đến các tiêu chí khác của dầu như: ép lạnh, tinh chế, hữu cơ. 

Ép lạnh. Đây là một tiêu chí quan trọng để đánh giá chất lượng dầu. Vấn đề là nó thường được “tôn sùng” quá mức. Và mặc dù tất cả dầu nền của Vitabox (trừ organic Castor) là loại ép lạnh, mình vẫn muốn nói rõ thêm về bản chất của ép lạnh.

Ép lạnh (cold pressed) là một khái niệm có nhiều cách hiểu vì chưa có chuẩn mực chung. Hiểu theo cách khắt khe nhất, thì ép lạnh là quá trình ép vật lý, không dùng hóa chất, không gia nhiệt VÀ nhiệt độ của mẻ ép luôn được theo dõi để đảm bảo dưới ngưỡng quy định (40 hoặc 50 độ C – do nhà sản xuất đề ra). Theo cách hiểu phổ biến hơn thì ép lạnh là ép vật lý, không dùng hóa chất, không gia nhiệt. Nếu hiểu theo cách này thì ép lạnh cũng không khác gì so với ép vật lý (expeller pressed). Vì vậy, Vitabox cho rằng: miễn là quá trình ép được thực hiện bài bản, chuyên nghiệp, không dùng hóa chất và không gia nhiệt, thì “ép lạnh” hay “ép vật lý” đều tạo ra dầu chất lượng tốt tương đương nhau, hoàn toàn phù hợp với mục đích dưỡng da.

Tinh chế hay không tinh chế. Mình đã có một bài giải thích khá chi tiết về chủ đề này tại đây. Tóm lại thì dầu không tinh chế sẽ nhiều dưỡng chất hơn và đắt hơn so với dầu tinh chế. Tuy nhiên nếu một loại dầu được tinh chế một phần (tinh chế nhẹ) bằng các phương pháp thích hợp thì vẫn hoàn toàn phù hợp cho mục đích dưỡng da. Thậm chí, trong một số trường hợp nó còn đem lại nhiều lợi ích hơn cho người dùng. 

Hữu cơ. Khi nói về “dầu hữu cơ”, cần hiểu là dầu 100% thiên nhiên, nguyên chất VÀ được chứng nhận hữu cơ theo một chương trình cụ thể nào đó, ví dụ USDA Organic, Biodynamics, EU- Organic… Chi tiết “được chứng nhận hữu cơ” này thường bị một số người bán “bỏ quên”.

So sánh giữa dầu hữu cơ và dầu thông thường (không được chứng nhận hữu cơ). Về chất lượng giữa 2 loại khá khó phân biệt bằng cảm nhận, và không phải lúc nào dầu hữu cơ cũng có chất lượng cao hơn dầu thông thường. Vì chất lượng dầu phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác trong cả chuỗi quá trình sản xuất dầu.

Xét về giá, loại hữu cơ thường có giá cao hơn loại thông thường. Mà theo mình, phần lớn chênh lệch giá đến từ lý do dầu hữu cơ có sản lượng nhỏ và cần nhiều chi phí hơn (cho mục đích kiểm soát chứng nhận). Vì vậy nếu bạn có điều kiện và kinh nghiệm dùng dầu, hãy chọn loại hữu cơ. Nếu bạn mới bắt đầu làm quen với dầu, hoặc chưa chắc chắn về cách dùng thì dầu thông thường là lựa chọn hợp lý nhất.

Trong 3 tiêu chí trên thì mức độ quan trọng, ảnh hưởng đến chất lượng dầu xếp theo thứ tự từ nhiều đến ít như sau: phương pháp ép (ép lạnh hoặc ép vật lý đều ok), phương pháp tinh chế (không tinh chế, hoặc tinh chế một phần đều ok), và cuối cùng là được chứng nhận hữu cơ. 

Tiêu chí quan trọng thứ 2: ép lạnh, tinh chế, hữu cơ Tiêu chí quan trọng thứ 2: ép lạnh, tinh chế, hữu cơ (Nguồn: edchechinephotos)

3 quan niệm sai lầm và lời khuyên khi chọn dầu dưỡng

Sau nhiều lần tư vấn dầu dưỡng cho khách hàng, mình nhận thấy có một số sai lầm phổ biến mà nhiều người sẽ mắc phải, ngay cả khi đã có kinh nghiệm dùng dầu. Vì vậy, bạn chỉ cần tránh được 3 quan niệm sai lầm sau đây thì việc chọn dầu dưỡng cho da sẽ chính xác hơn rất nhiều. 

Không nhất thiết phải tìm loại dầu nhẹ nhất

Xu hướng muốn tìm loại dầu nền nhẹ nhất thường thấy với người mới dùng dầu dưỡng, sợ cảm giác nhờn (đọng dầu) bết, rít trên da. 

Tuy nhiên chúng ta sẽ yên tâm khi biết rằng, đa phần các loại dầu dưỡng (nếu có chất lượng tốt) sẽ không bết rítkhông bí lỗ chân lông. Thời gian thấm của dầu cũng khá nhanh và có thể điều chỉnh được bằng cách tăng giảm lượng dùng.

Như vậy, điều quan trọng là nên chọn loại dầu phù hợp với làn da và mục đích sử dụng. Ví dụ nếu bạn có làn da khô, việc dùng các loại dầu nhẹ như Grapeseed hay dầu hạt mơ (Apricot) sẽ chưa đủ để dưỡng ẩm. Làn da khô sẽ cần độ dưỡng ẩm sâu hơn từ các loại dầu như Almond, Argan, Avocado… Hoặc khi massage body bạn sẽ cần dầu trơn nhiều và thấm không quá nhanh, để có đủ thời gian thực hiện động tác massage.

Vì vậy, điếm mấu chốt ở đây là chắc rằng dầu có chất lượng tốt. Sau đó tập trung vào chọn dầu theo các nhu cầu chăm sóc da.

Kết quả kỳ vọng hợp lý

Việc hiểu rõ về cơ chế, tác dụng và kỳ vọng hợp lý về sản phẩm sẽ giúp bạn đạt hiệu quả cao khi dùng bất cứ loại mỹ phẩm nào. 

“Mình muốn tìm một loại dầu nền dưỡng ẩm tốt, giúp da mềm mại, mịn màng, trắng sáng, mờ nếp nhăn và lành tính”. Đây là cơn ác mộng điển hình đối với người trực tư vấn tại Vitabox. Vì để đạt được điều trên, cần nhiều yếu tố kết hợp như: dinh dưỡng, tập luyện, dưỡng da, chống nắng… và một chút may mắn do ông bà để lại (di truyền). Dầu dưỡng da chỉ đóng góp một phần nhỏ vào cả quá trình đó. 

Như vậy, khi bắt đầu dùng một loại dầu nền nào đó, chúng ta nên xem đây là bước đầu tiên trên con đường dưỡng da bằng dầu. Tại giai đoạn làm quen này, chỉ cần đặt những mục tiêu hợp lý như: dưỡng ẩm da, tìm được loại dầu hợp với da, không kích ứng và dùng thoải mái trên da. Sau giai đoạn làm quen, để dưỡng da chuyên sâu và hiệu quả hơn, bạn có thể tìm hiểu việc kết hợp nhiều loại dầu và tinh dầu, hoặc mua sản phẩm dầu dưỡng đã kết hợp hoàn chỉnh, ví dụ như: Vitabox face oil.

Dầu dưỡng da Face Oil - Vitabox Dầu dưỡng da Face Oil – Vitabox

Dầu dưỡng cấp ẩm? Dầu dưỡng chống nắng?

Dầu dưỡng có nhiệm vụ chính là “dưỡng ẩm” nghĩa là nó ngăn không cho nước trong da thất thoát ra ngoài. Nó cũng cung cấp nhiều dưỡng chất cho da, tuy nhiên nó không cung cấp độ ẩm cho da. Vì trong dầu dưỡng không có nước và cũng không có khả năng thu hút nước từ môi trường. 

Nghĩa là để dầu phát huy tốt khả năng dưỡng ẩm, thì phải có ẩm cho nó dưỡng. Bạn có thể cấp ẩm cho da từ những nguồn như toner hydrosol, chế độ dinh dưỡng lành mạnh và uống đủ nước.

Có thể bạn đã đọc ở đâu đó rằng dầu có khả năng chống nắng. Tin buồn là SPF của các loại dầu dưỡng rất thấp (< 10). Trong khi đó mức SPF cần thiết để bảo vệ da được khuyến cáo là 30. Thứ 2 là, mức SPF của dầu nền không phải giá trị có được từ các kiểm nghiệm SPF chuẩn cho mục đích chống nắng. Chưa kể đến khả năng chống UVA và thời gian bảo vệ, thời gian kháng nước… của dầu nền đều chưa được xác định rõ ràng.

Vì vậy, không nên dùng dầu dưỡng như một phương pháp chống nắng độc lập. Dù vậy, bạn vẫn có thể dùng dầu dưỡng kết hợp với kem chống nắng để hỗ trợ khả năng bảo vệ da, cũng như hạn chế tác hại của tia UV lên da.

Các lưu ý khi dưỡng da bằng dầu

Hiểu về thời gian phát huy tác dụng

Khi mới tìm hiểu về dưỡng da bằng dầu, bạn như bước vào một thế giới mới, với hàng chục loại dầu thú vị. Chúng ta có thể nôn nóng chuyển từ loại dầu này sang loại dầu khác trong thời gian ngắn. Điều này dễ gây stress và kích ứng cho da. Tai hại hơn, khi da bị kích ứng, bạn sẽ không biết nguyên nhân từ đâu. Liệu có phải vì loại dầu gần nhất bạn dùng không, hay vì da bị stress với sự thay đổi nhanh?

Sau khi hỗn loạn qua đi, bạn cũng không rút ra được kinh nghiệm gì. Đến lúc này, phần lớn người dùng sẽ bỏ cuộc, số còn lại đủ kiên nhẫn thì phải thử lại từ đầu. Vì vậy, hãy ghi nhớ kinh nghiệm xương máu dưới đây để tiết kiệm được nhiều thời gian và tiền bạc. 

Kinh nghiệm là: hãy để cho da có thời gian thích nghi mỗi khi bạn dùng một loại dầu dưỡng mới. Thời gian “làm quen” thường khoảng 3 – 4 tuần cho mỗi sản phẩm mới. Và không nên dùng 2 sản phẩm mới cùng một lúc. Trong thời gian này, bạn có thể chưa nhận thấy bất cứ sự cải thiện đáng kể nào. Hãy kiên nhẫn vì da vẫn đang trong giai đoạn thích nghi. Điều duy nhất cần làm trong thời gian này là lắng nghe da để sớm phát hiện ra những khó chịu (kích ứng, mụn ẩn…). Nếu mọi chuyện đi đúng hướng, da bạn sẽ sẽ dần cảm thấy thoải mái khi dùng dầu.

Thời gian dầu bắt đầu phát huy hiệu quả phụ thuộc vào tác dụng mà bạn muốn hướng đến. Bạn có thể thấy hiệu quả dưỡng ẩm sau 2 – 3 ngày, hiệu quả giảm mụn, kiểm soát tiết dầu sau 1 – 2 tháng. Sáng da, cải thiện lão hóa chỉ đến sau 3 – 6 tháng kiên trì liên tục. Đây mới chỉ là thời gian sản phẩm BẮT ĐẦU cho thấy sự cải thiện, bạn sẽ cần tiếp tục dùng sản phẩm sau đó để quá trình cải thiện tiếp diễn. Các mốc thời gian này có nguyên nhân từ tốc độ thích nghi và sản sinh tế bào mới của làn da. Nghĩa là nó đến từ chính cơ chế hoạt động của da. Vì vậy hãy cảnh giác với các mỹ phẩm hứa hẹn thời gian phát huy hiệu quả quá nhanh, quá mạnh mẽ. 

Dùng thử, dùng thử, dùng thử

Đâu đó trong bài viết này, mình đã nói về việc dùng thử dầu. Điều này rất quan trọng đến nỗi mình sẽ nói kỹ hơn trong phần này. 

Dùng thử không chỉ là cách kiểm tra dị ứng (kích ứng) da, nó còn là cách để da làm quen với một dầu dưỡng mới. Để test dị ứng (còn gọi là patch test), bạn chỉ cần dùng dầu và theo dõi da trong vòng 48h. Nói vậy không có nghĩa là sau 48h không bị kích ứng thì bạn có thể thoải mái dùng dầu dưỡng. Còn có 2 vấn đề khác mà bạn cần lưu ý:

  • Mỹ phẩm không phù hợp với da còn có thể gây ra các vấn đề khác như mụn/mụn ẩn. Không hiếm trường hợp 2 – 3 tuần sau mụn ẩn mới xuất hiện. Hiện tượng này thường bắt nguồn từ nguyên nhân lỗ chân lông bị bí do dầu lẫn tạp chất, hóa chất.
  • Ngay cả khi mỹ phẩm không gây dị ứng, không có tạp chất gây ra mụn, thì việc dùng quá nhiều ngay từ đầu có thể làm da bị stress. Khi da căng thẳng, sức khỏe của da yếu đi và dễ dẫn đến kích ứng.

Vì vậy thời gian làm quen với dầu dưỡng tối thiểu nên là 2 tuần, và lý tưởng nhất nên là 4 tuần. Để chắc rằng da hoàn toàn hợp với dầu dưỡng. Trong thời gian làm quen này, chúng ta chỉ dùng ½ lượng dầu thông thường.

Cần lưu ý là mỗi lần chỉ nên thử và làm quen với 1 loại mỹ phẩm mới. Vì khi dùng nhiều loại mỹ phẩm mới cùng lúc thì khả năng da bị stress cao hơn. Và khi da bị kích ứng thì chúng ta không thể xác định được đâu là nguyên nhân.

Cuối cùng, cần biết về 2 trường hợp nên “dùng thử lại” như sau:

  • Khi bạn chuyển sang một brand khác. Vì cùng là một loại dầu nền, ví dụ dầu Jojoba hữu cơ ép lạnh, 2 hãng khác nhau sẽ có nguồn nguyên liệu khác nhau, chất lượng khác nhau. Vì vậy vẫn có khả năng loại dầu kém chất lượng có thể gây kích ứng cho da bạn. 
  • Khi đã lâu rồi bạn không dùng loại dầu đó. Ví dụ 2 năm trước dùng dầu X không sao, nhưng sinh con xong dùng lại dầu X của chính hãng đó thì lại bị kích ứng. Điều này có thể là do cơ địa của bạn đã thay đổi theo thời gian. Vì vậy nên dùng thử lại.

Dùng thử là cách để da làm quen với một dầu dưỡng mới Dùng thử là cách để da làm quen với một dầu dưỡng mới (Nguồn: andriano_cz – Getty Images)

Dùng dầu dưỡng ở bước nào trong quá trình chăm da?

Dầu dưỡng có tính dưỡng ẩm, nên sẽ dùng tại bước “dưỡng ẩm” thay cho kem dưỡng. Vì vậy, thứ tự các bước chăm sóc da sẽ như sau: rửa mặt > toner > serum > dầu dưỡng. Hầu hết các trường hợp khi đã dùng dầu sẽ không cần dùng đến kem dưỡng.

Một ngoại lệ là các loại kem chuyên trị, với hoạt chất đặc biệt mà bạn vẫn muốn dùng. Khi đó, thứ tự các bước sẽ như sau: rửa mặt > toner > serum > kem dưỡng đặc trị > dầu dưỡng. Cần lưu ý massage kỹ, chờ đến khi kem thấm hết vào da rồi hãy dùng đến dầu dưỡng. Và lượng dầu dưỡng dùng trong trường hợp này cũng chỉ cần ít hơn bình thường.

Buổi sáng, nếu bạn dùng kem chống nắng thì cần dùng dầu dưỡng trước kem chống nắng. Hãy thoa một lớp dầu mỏng và chờ đến khi dầu thấm hết vào da, rồi thoa đến kem chống nắng. 

Nguồn tham khảo:
(1): The Antioxidant Content and Protective Effect of Argan Oil and Syzygium aromaticum Essential Oil in Hydrogen Peroxide-Induced Biochemical and Histological Changes – NCBI

(2): Avocado Oil – Science Direct

(3): Avocado Oil: Characteristics, Properties, and Applications – NCBI

Bài viết mới nhất

Da Dầu Có Cần Dưỡng Ẩm? Cách Chọn Dầu Dưỡng Da Cho Da Dầu

DA DẦU CÓ CẦN DƯỠNG ẨM? CÁCH CHỌN DẦU DƯỠNG DA CHO

Nhiều người có làn da dầu thường lầm tưởng: da mình đã nhờn sẵn nên không...

Xem thêm
Cách dùng dầu dưỡng da hiệu quả và một số lưu ý cần nắm

CÁCH DÙNG DẦU DƯỠNG DA HIỆU QUẢ VÀ MỘT SỐ LƯU Ý

Từ thời Ai Cập cổ đại, con người đã biết ứng dụng các loại dầu thực...

Xem thêm
Dầu Jojoba Và Câu Chuyện Giải Cứu Cá Voi Tuyệt Chủng

DẦU JOJOBA VÀ CÂU CHUYỆN GIẢI CỨU CÁ VOI TUYỆT CHỦNG

Trước khi tìm ra dầu Jojoba, những người thợ săn thường lênh đênh trên biển trong...

Xem thêm